16 listopada opublikowano uzasadnienia trzech wyroków o sankcję kredytu darmowego. W Nysie oddalono pozew konsumentki, a w Gdyni w jednej sprawie konsument uzyskał 20 864,75 zł i 4 661 zł kosztów. W innej gdyńskiej sprawie przegrała spółka, która kupiła roszczenie. Sądy różnie oceniły odsetki od kredytowanej prowizji, informacje w umowie i początek rocznego terminu. Orzeczenia zapadły w różnych datach i dotyczyły różnych umów; porównanie nie dowodzi zmiany stanowiska całego sądu ani przewagi jednego modelu dochodzenia roszczeń.
Trzy wyroki, trzy różne wyniki
| Zagadnienie | SR w Nysie, I C 743/25 | SR w Gdyni, I C 701/23 | SR w Gdyni, I C 854/25 |
|---|---|---|---|
| Data wyroku | 19 lutego 2026 r. | 11 lipca 2025 r. | 19 maja 2026 r. |
| Względem C-744/24 | Przed wyrokiem TSUE | Przed wyrokiem TSUE | Po wyroku TSUE |
| Kto pozywał | Konsumentka | Spółka, która kupiła roszczenie za 2 100 zł netto | Konsument |
| Pozwany | Bank | Spółdzielcza kasa | Spółdzielcza kasa |
| Żądanie | 9 885,92 zł | 23 915,63 zł | 20 864,75 zł |
| Wynik | Powództwo oddalone, 1 834 zł kosztów | Powództwo oddalone, 3 617 zł kosztów | Zasądzono całość i 4 661 zł kosztów |
| Prawomocność — zakres weryfikacji | Nie potwierdzono w źródłach odczytanych podczas weryfikacji | Nie potwierdzono w źródłach odczytanych podczas weryfikacji | Nie potwierdzono w źródłach odczytanych podczas weryfikacji |
Opracowanie na podstawie pełnych tekstów i metadanych orzeczeń. Daty w tabeli dotyczą wyroków, nie sporządzenia uzasadnień. Prawomocności nie potwierdziliśmy w odczytanych źródłach; nie oznacza to ustalenia, że wyroki są nieprawomocne. Kwota 9 885,92 zł w sprawie z Nysy jest sumą podanych składników: 8 619,19 zł odsetek i 1 266,73 zł prowizji; kwotę żądania w tekście częściowo zanonimizowano.
Czy bank może pobierać odsetki od skredytowanej prowizji?
W Nysie chodziło o pożyczkę gotówkową z 7 lutego 2023 r. Klientka otrzymała 40 000 zł, bank doliczył 4 000 zł prowizji i oprocentował całe 44 000 zł stałą stopą 14 proc., a RRSO podał jako 20 proc. Sąd odmówił zawieszenia sprawy do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał spraw C-566/24, C-744/24 i C-831/24, pominął dowód z opinii biegłego i sam ocenił spór o odsetki od kosztów. Opowiedział się za wykładnią korzystną dla banków:
„Brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla stanowiska powódki, która zdaje się stawiać tezę, że środki udzielone przez pozwany bank celem sfinansowania prowizji winny być przez bank udzielone pod tytułem darmym, bez oprocentowania. W ocenie Sądu przy kredycie konsumenckim kredytodawca może naliczać odsetki od kredytowanych kosztów pożyczki, której udziela”
Sąd Rejonowy w Nysie, uzasadnienie wyroku z 19 lutego 2026 r., I C 743/25
„Zdaniem Sądu jeżeli kredytobiorca (konsument) godzi się na takie rozwiązanie – chociażby milcząco, zawierając umowę zredagowaną przez kredytodawcę (przedsiębiorcę) – a literalne brzmienie przepisów Dyrektywy 2008/48/WE oraz polskiej ustawy o kredycie konsumenckim wprost tego nie zakazuje, to takie postanowienie umowne należy uznawać za niezabronione prawem.”
Sąd Rejonowy w Nysie, uzasadnienie wyroku z 19 lutego 2026 r., I C 743/25
Sąd w Nysie powołał między innymi postanowienie SN I CSK 4175/22. Orzekał 19 lutego 2026 r., przed wyrokiem TSUE C-744/24 z 23 kwietnia 2026 r. Sąd w Gdyni w sprawie I C 854/25 wydał wyrok 19 maja, już po orzeczeniu Trybunału, i wyraźnie się na nie powołał:
„Skoro na gruncie prawa unijnego obowiązuje niedopuszczalność oprocentowania skredytowanych kosztów kredytu konsumenckiego (por. wyrok TSUE w sprawie C-744/24), to w tekście umowy kredytu konsumenckiego nie może wystąpić inna kwota kredytu niż „całkowita” (…). Podawanie dodatkowo w umowie innych (wyższych) kwot kredytu („udzielonego”) jest w tej sytuacji zawsze jaskrawym naruszeniem obowiązku informacyjnego.”
Sąd Rejonowy w Gdyni, uzasadnienie wyroku z 19 maja 2026 r., I C 854/25
Stanowisko Nysy o dopuszczalności oprocentowania kredytowanych kosztów należy dziś odczytywać w świetle późniejszego C-744/24. Nie oznacza to jednak automatycznego uchylenia tamtego wyroku ani automatycznej SKD w innej sprawie. Również wniosek gdyńskiego sądu, że umowa może zawierać tylko jedną kwotę kredytu, jest jego wykładnią. Nie przedstawiamy go jako dosłownej tezy TSUE ani reguły potwierdzonej przez wszystkie sądy wyższych instancji. Oddzielenia wymagają zakaz naliczania odsetek od kosztów, jakość informacji i krajowe przesłanki sankcji.
Czy jasna umowa wystarczy?
Oba sądy patrzyły na ten sam typ zapisu: umowa odróżnia kwotę wypłaconą od kwoty powiększonej o koszty i otwarcie informuje, że koszty są kredytowane. Sąd w Nysie uznał to za dowód przejrzystości i odmówił wiary klientce, która zeznała, że nie spodziewała się oprocentowania prowizji, bo jej słowa pozostawały „w jawnej sprzeczności z treścią samej umowy sporządzonej w sposób transparentny”. Sąd w Gdyni z tej samej jasności wyprowadził wniosek przeciwny:
„Podawanie konsumentowi w umowie kredytu konsumenckiego, nawet w sposób bardzo klarowny, informacji jawnie sprzecznych z prawem Unii jest zaprzeczeniem realizacji obowiązków informacyjnych wynikających z dyrektywy 2008/48. Informacje przekazywane konsumentom mają być prawdziwe (tj. zgodne z prawem), a nie fałszywe (niezgodne z prawem).”
Sąd Rejonowy w Gdyni, uzasadnienie wyroku z 19 maja 2026 r., I C 854/25
Sąd w Nysie odwołał się również do C-472/23. Trzeba tu zachować zakres tamtego rozstrzygnięcia: TSUE odnosił się do RRSO, które okazało się zawyżone po późniejszym uznaniu części postanowień za nieuczciwe. Nie wynika z tego ogólna zasada, że każde zawyżenie RRSO albo każda jasna informacja o niezgodnym z prawem mechanizmie pozostaje bez znaczenia dla SKD.
Od kiedy liczyć roczny termin?
To druga kwestia rozstrzygnięta odwrotnie i dla kredytobiorców ważniejsza, bo nie zależy od wyroku C-744/24. W Nysie pieniądze wypłacono 9 lutego 2023 r., a oświadczenie o sankcji klientka wysłała 13 stycznia 2025 r., nadal spłacając pożyczkę.
„Do wykonania umowy doszło zaś w momencie wypłaty powódce środków z zaciągniętej pożyczki, czyli 9 lutego 2023 r. Oznacza to, iż ewentualne uprawnienie pozwanej wygasło 9 lutego 2024 r.”
Sąd Rejonowy w Nysie, uzasadnienie wyroku z 19 lutego 2026 r., I C 743/25
„Nie było sprekludowane biorąc pod uwagę afirmowaną przez sąd orzekający wykładnię art. 45 ust. 5 u.k.k. traktującą pojęcie „wykonanie umowy” jako adresowane do każdej ze stron.”
Sąd Rejonowy w Gdyni, uzasadnienie wyroku z 19 maja 2026 r., I C 854/25
W Nysie sąd powiązał roczny termin z wypłatą środków, natomiast w Gdyni odniósł wykonanie umowy do obu stron i uznał oświadczenie złożone podczas spłaty za terminowe. To istotna rozbieżność, ale nie można sprowadzać wyniku sprawy wyłącznie do miejsca wniesienia pozwu. Liczą się stan faktyczny, treść umowy, oświadczenie i pozostałe zarzuty. Podobny spór o termin opisaliśmy przy okazji wyroku z Torunia I C 601/26. Prawomocności wyroku z Nysy ani tego, czy wniesiono apelację, nie potwierdziliśmy. Nie przesądzamy jego dalszych losów.
Ten sam sąd, dwoje sędziów, przeciwne wnioski
Wyrok w sprawie I C 701/23 wydała w Gdyni sędzia Joanna Jank, wyrok w sprawie I C 854/25 sędzia Tadeusz Kotuk. W pierwszej sprawie spółka skupująca roszczenia dochodziła 23 915,63 zł z pożyczki z 2017 r. Sąd uznał cesję za ważną, choć konsument dostał za wierzytelność 2 100 zł netto, i skomentował to zdaniem, które dobrze oddaje realia tego rynku:
„Jednocześnie w kontekście wyniku procesu można wręcz stwierdzić, że umowa była dla konsumenta korzystna, skoro uzyskał z niej kwotę 2.100 zł, a powód przegrał proces w I. instancji.”
Sąd Rejonowy w Gdyni, uzasadnienie wyroku z 11 lipca 2025 r., I C 701/23
W uzasadnieniu I C 701/23 sąd odniósł się do proporcjonalności sankcji i możliwości zastosowania art. 5 k.c. Poniższe fragmenty pokazują argumentację tego sądu, a nie ogólne uprawnienie do dowolnego zmniejszania SKD w każdej sprawie:
„Sąd odrzuca pogląd, że każde naruszenie obowiązków szczegółowo opisanych w art. 45 ust. 1 u.k.k. (niezależne od rodzaju i wagi tego obowiązku) stanowi przesłankę stosowania tej instytucji. Nie należy tracić z pola widzenia, że sankcja ta ma być wprawdzie odstraszająca i skuteczna, ale również proporcjonalna.”
Sąd Rejonowy w Gdyni, uzasadnienie wyroku z 11 lipca 2025 r., I C 701/23
„zastosowanie sankcji kredytu darmowego byłoby nieproporcjonalne do wagi naruszenia, ponieważ zakaz pobierania odsetek od skredytowanych kosztów nie wynika z jasnego i jednoznacznego przepisu o randze co najmniej ustawowej, stąd pozbawienie podmiotu prawa prywatnego wszelkich korzyści wynikających z zawartej umowy z uwagi na powyższe naruszenie byłoby niesprawiedliwe i w istocie miałoby na celu wyeliminowanie z obrotu przedsiębiorcy działającego w celach zarobkowych.”
Sąd Rejonowy w Gdyni, uzasadnienie wyroku z 11 lipca 2025 r., I C 701/23
Ocena tej argumentacji wymaga zachowania kontekstu C-472/23. Trybunał dopuścił jednolitą sankcję za naruszenia obowiązków informacyjnych, jeżeli naruszenie może podważyć możliwość oceny przez konsumenta zakresu zobowiązania. Nie oznacza to ani automatycznej sankcji za dowolną literówkę, ani pełnej swobody pomijania ustawowych przesłanek. Z kolei SN w II CSKP 89/26 wskazał na wystarczalność jednego naruszenia objętego ustawą, lecz uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania — nie zasądził ostatecznie pieniędzy. W I C 854/25 sąd powiązał zastosowanie sankcji z ustalonymi w tamtej umowie wadami.
Oba gdyńskie wyroki różnią się nawet w ocenie założeń do obliczenia RRSO. W pierwszej sprawie sąd uznał, że umowa zawiera je wszystkie i że konsumentowi do samodzielnego obliczenia wskaźnika nie potrzeba niczego „poza odpowiednią wiedzą matematyczną”. W drugiej sąd stwierdził, że założenia przepisane z załącznika do ustawy są „ramowe, a nie samowykonalne”, a ich skopiowanie do umowy jest nieskuteczne. Trzeba zastrzec, że chodziło o dwie różne umowy tej samej kasy, z 2017 i 2024 r., o innym brzmieniu tego fragmentu.
Co z tego wynika?
Te trzy orzeczenia ilustrują różnice w argumentacji, ale nie zastępują statystyki ani nie pokazują, jaki pogląd przeważa w całym kraju. C-744/24 ma znaczenie dla oceny odsetek od kredytowanych kosztów, lecz nie rozstrzyga automatycznie o zastosowaniu polskiej SKD do każdej umowy. W analizie wyroków łódzkich opisujemy odmienne podejście do związku między odsetkami a obowiązkami informacyjnymi. Nie można też przypisywać różnicy wyników wyłącznie dacie wyroku TSUE: zmieniają się umowy, zarzuty i materiał dowodowy.
Dla kredytobiorcy praktyczne znaczenie ma sprawdzenie dat wypłaty i spłat, treści i doręczenia oświadczenia oraz konkretnych uchybień informacyjnych. Nie należy zakładać, że roczny termin zawsze zaczyna się od ostatniej raty. Nie można też obiecywać, że samo wysłanie oświadczenia w ciągu roku od wypłaty gwarantuje jego skuteczność lub wygraną. Termin wygaśnięcia uprawnienia z art. 45 ust. 5 jest odrębną kwestią od przedawnienia roszczenia o zapłatę. Wyrok z Nysy trzeba analizować z uwzględnieniem późniejszego orzecznictwa, bez nazywania go nieprawomocnym wyłącznie z powodu braku daty prawomocności w dostępnej metryce.
Źródła: SR w Nysie, I C 743/25, 19 lutego 2026 r.; SR w Gdyni, I C 701/23, 11 lipca 2025 r.; SR w Gdyni, I C 854/25, 19 maja 2026 r. — pełne publiczne kopie wyroków z uzasadnieniami; metadane publikacji z 16 listopada 2026 r. z regionalnego API; TSUE C-744/24; TSUE C-472/23; SN II CSKP 89/26; art. 30 i 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Nie potwierdziliśmy niezależnie wskazywanych wcześniej dat prawomocności gdyńskich wyroków, dlatego nie traktujemy ich jako zweryfikowanego faktu.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan na 17 listopada 2026 r.





